Nội dung chính
Molniya – UAV tấn công giá rẻ nhưng đang thay đổi cục diện chiến trường ở Ukraine.
Molniya là gì và tại sao lại rẻ?
Molniya (tiếng Nga nghĩa “tia chớp”) là một loại máy bay không người lái (UAV) tấn công đơn giản, có thể được lắp ráp tại nhiều địa điểm khác nhau mà không cần một nhà máy sản xuất tập trung. Chi phí sản xuất chỉ vài trăm đô la, cho phép Nga triển khai hàng ngàn chiếc trong thời gian ngắn.
Vùng xám sát thương mở rộng
Ban đầu, các binh sĩ Ukraine coi khoảng cách 18‑20 km sau tuyến tiền tuyến là “an toàn”. Năm 2024, các đơn vị như Tiểu đoàn Antares (Lữ đoàn Rubizh) đã chứng kiến Molniya phá hủy 5‑6 chiếc xe tải trong một đêm, chứng minh rằng ranh giới an toàn này đã bị xóa bỏ.
Những chuyến bay sâu hơn đang trở nên phổ biến: theo báo cáo NATO 2025, Molniya hiện có thể hoạt động ở độ sâu 50 km, thậm chí hơn, tùy thuộc vào tải trọng và cấu hình.
Những thay đổi trong chiến thuật
- Trước 2024: tấn công hậu cần ở khoảng 20 km.
- 2025‑2026: chuyển sang tấn công các vị trí tiền tuyến, gây áp lực lên các tuyến di chuyển và cung cấp.
Mối đe dọa gia tăng
Molniya không phải là công nghệ đột phá; sức mạnh thực sự nằm ở khả năng sản xuất hàng loạt và đa dạng hoá nhiệm vụ. Kot, chỉ huy đại đội UAV K‑2, nhấn mạnh: “Không có gì độc đáo về kỹ thuật, nhưng khả năng triển khai quy mô lớn là nguy cơ lớn nhất.”
Biến thể và nâng cấp
Trong năm 2025‑2026, Nga đã phát triển nhiều phiên bản:
- Molniya‑2: trọng lượng cất cánh tối đa 10 kg, tải trọng chiến đấu 3‑5 kg, tầm bay ~30 km, thời gian bay tới 40 phút.
- Phiên bản cáp quang: loại bỏ kênh vô tuyến, giảm thiểu khả năng bị nhiễu điện tử.
- Molniya tích hợp đầu đạn nhiệt áp hoặc trí tuệ nhân tạo, thậm chí thử nghiệm “tàu sân bay trên không” mang UAV cỡ nhỏ.
- Biến thể trinh sát chi phí thấp, hỗ trợ UAV FPV và pháo binh trong chuỗi tác chiến.
Hệ quả cho Ukraine
Đối với lực lượng Ukraine, Molniya không tạo ra một “cuộc chiến mới”, mà làm tăng rủi ro trong các quy trình đã quen thuộc. Vùng an toàn thu hẹp, yêu cầu tái cấu trúc logistics và tăng cường phòng thủ điện tử.
Theo nghiên cứu của Viện An ninh Quốc tế (2026), việc giảm 15 % khoảng cách an toàn có thể làm tăng chi phí hậu cần lên tới 12 %.
Giải pháp tiềm năng
- Tăng cường hệ thống chống UAV bằng radar ngắn‑dải và thiết bị gây nhiễu tần số.
- Phát triển UAV phản công giá rẻ, có khả năng “bắt” Molniya trong không phận.
- Đào tạo lại các đơn vị hậu cần để di chuyển nhanh, giảm thời gian dừng lại trên các tuyến đường quan trọng.
Molniya cho thấy rằng, trong thời đại chiến tranh công nghệ, “giá rẻ” có thể trở thành yếu tố quyết định chiến thắng.
Kết luận
UAV Molniya đang biến thành một nền tảng đa năng, không chỉ là vũ khí cảm tử mà còn là mắt xích trong chuỗi tác chiến phức tạp. Sự linh hoạt trong cấu hình và khả năng sản xuất quy mô lớn khiến nó trở thành mối đe dọa ngày càng nghiêm trọng cho Ukraine và các lực lượng đang đối mặt với chiến tranh không người lái.
Bạn nghĩ gì về khả năng đối phó của Ukraine trước mối nguy hiểm này? Hãy chia sẻ quan điểm của bạn và theo dõi chúng tôi để cập nhật những phân tích sâu hơn.
