Nội dung chính
Phương pháp chiết xuất vàng tự xúc tác mới
Nhóm nghiên cứu từ Viện Chuyển đổi Năng lượng Quảng Châu và Đại học Công nghệ Nam Trung Quốc vừa công bố quy trình thu hồi tới 98% vàng từ điện thoại cũ chỉ trong 20 phút, với chi phí chỉ 1.455 USD cho mỗi ounce.
Quy trình và nguyên liệu
Thay vì dùng các hoá chất ăn mòn nguy hiểm như xyanua, nhà khoa học sử dụng dung dịch gồm kali peroxymonosulfat (PMS) và kali clorua (KCl). Khi tiếp xúc với bề mặt vàng hoặc palladium trên bo mạch, kim loại này tự biến thành chất xúc tác, kích hoạt PMS và ion Cl⁻ để tạo ra các oxy hoá mạnh (O₂⁻ và HOCl). Các oxy hoá này phá vỡ liên kết kim loại, cho phép ion Cl⁻ hòa tan chúng vào dung dịch, sau đó qua các bước khử và tinh chế để thu được vàng tinh khiết.

Hiệu suất và chi phí
Theo báo cáo, mỗi 10 kg bảng mạch điện thoại có thể cho ra khoảng 1,4 g vàng. Tổng chi phí cho quá trình này chỉ khoảng 72 USD, tương đương 1,455 USD cho mỗi ounce vàng – chỉ bằng một phần ba giá thị trường hiện tại (khoảng 4.455 USD/ounce vào ngày 7/1). Ngoài ra, quy trình tiêu thụ năng lượng ít hơn 62,5% so với các phương pháp truyền thống vì phản ứng diễn ra ở nhiệt độ phòng và không cần nguồn điện phụ trợ.
Tác động môi trường và tiềm năng thị trường
Rác điện tử đang tăng nhanh, lên tới 62 triệu tấn vào năm 2024 (theo Báo cáo Giám sát Rác điện tử toàn cầu của Liên Hợp Quốc), gấp gần hai lần mức năm 2010. Vì vàng là kim loại dẫn điện cao và chịu ăn mòn tốt, nó xuất hiện nhiều trong CPU và PCB, biến “đống rác” thành “mỏ vàng” tiềm năng. Phương pháp mới giảm 93% chi phí hoá chất và tạo ra ít chất thải hơn, giúp ngành tái chế chuyển sang hướng xanh và bền vững.
Thách thức và hướng phát triển
Mặc dù hiệu suất thu hồi palladium đạt 93,4%, việc mở rộng quy mô sản xuất đòi hỏi nguồn cung ổn định cho PMS và KCl, cũng như hệ thống thu gom rác điện tử hiệu quả. Các nhà nghiên cứu đề xuất hợp tác với các nhà máy xử lý điện thoại cũ và các tổ chức thu hồi để tối ưu chuỗi cung ứng.
Với giá vàng dự kiến sẽ vượt 10.000 USD/ounce vào cuối thập kỷ, chi phí 1.455 USD/ounce của quy trình này hứa hẹn mang lại lợi nhuận hấp dẫn và giảm phụ thuộc vào khai thám mỏ truyền thống.